σε δοκιμαστική λειτουργία
Έρευνα

 

ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ,

ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΚΑΙ

Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

ΚΑΙ

ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΕΥΠΑΘΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ

 

 


Συνοπτική περιγραφή του προγράμματος και της μεθοδολογίας



Η μετάβαση των κοινωνιών από τη βιομηχανική στη μεταβιομηχανική εποχή είχε ως αποτέλεσμα την ανάδυση μιας σειράς σύγχρονων κοινωνικών προβλημάτων. Τα μεσαία και κατώτερα κοινωνικά στρώματα του πληθυσμού επηρεάστηκαν δυσμενώς από τις εξελίξεις αυτές με αποτέλεσμα τη σταδιακή περιθωριοποίησή τους από την έως τότε γνωστή κοινωνία της ευημερίας. Η πρόσφατη μεγάλη διεθνής οικονομική κρίση επέτεινε τα φαινόμενα αποστέρησης.

Ειδικότερα στο πλαίσιο της Ελληνικής κοινωνίας, η κρίση εκδηλώθηκε με πρωτόγνωρους ρυθμούς σε όλο το φάσμα του κοινωνικού και οικονομικού βίου. Μεγάλοι ρυθμοί ύφεσης, πτώση  των εισοδημάτων των μεσαίων στρωμάτων, έξαρση της ανεργίας, της εγκληματικότητας, των κοινωνικά αποκλεισμένων ομάδων και γενικότερα  πτώση του βιοτικού επιπέδου. Η κατάσταση αυτή συνοδεύτηκε από  πολιτικές αναδιαρθρώσεων και  μεταρρυθμίσεων, τόσο στον δημόσιο όσο και  ιδιωτικό τομέα, με αποτέλεσμα την έκρηξη των κοινωνικών αντιθέσεων και αντιδράσεων.

Τα νέα δεδομένα δημιουργούν ανάγκες ερμηνείας της υφιστάμενης κατάστασης, αλλά και αναζήτησης και επεξεργασίας πολιτικών για την κοινωνική ένταξη και ενσωμάτωση των ευπαθών κοινωνικών ομάδων στο νέο κοινωνικό πλαίσιο που διαμορφώνεται. Η προώθηση πολιτικών που στηρίζονται στις αρχές της κοινωνικής αλληλεγγύης, της τοπικής ανάπτυξης του κοινοτισμού και  της τοπικής δημοκρατίας κρίνονται απαραίτητες για την αντιμετώπιση της υφιστάμενης κοινωνικής έντασης και απορύθμισης.

 
Η εφαρμοσμένη κοινωνιολογία με τα μεθοδολογικά εργαλεία και το θεωρητικό υπόβαθρό της είναι δυνατό να συμβάλει καθοριστικά τόσο στην ανάλυση της παρούσας κοινωνικο- οικονομικής κρίσης, όσο και στην αντιμετώπιση των σύγχρονων κοινωνικών προβλημάτων, (όπως για παράδειγμα ο κοινωνικός αποκλεισμός, η αύξηση της παραβατικότητας κλπ) που όλο και εντείνονται.

Η επιμόρφωση των πτυχιούχων, αλλά και των επαγγελματιών των κοινωνικών επιστημών στα πρακτικά και θεωρητικά προβλήματα, με βάση τα οποία είναι δυνατή η ανάλυση της παρούσας κοινωνικής κατάστασης, είναι αναγκαία, τόσο για την επαγγελματική εξέλιξη και αποκατάστασή τους, όσο και για την συμβολή τους στην υπέρβαση των σύγχρονων κοινωνικών προβλημάτων.

 
Το πρόγραμμα
 
Aπαντά στις προκλήσεις που δημιουργούν τα νέα δεδομένα της κοινωνικής και οικονομικής κρίσης, που περιγράψαμε παραπάνω, και πιο συγκεκριμένα προσφέρει:

Α. Επικαιροποίηση γνώσεων σε κεντρικά μεθοδολογικά προβλήματα ποσοτικής και κοινωνικής ανάλυσης που σχετίζονται τόσο με τις παραδοσιακές (σχεδιασμός της ποσοτικής έρευνας, εννοιολογικοί ορισμοί και δείκτες, η λογική της στατιστικής  ανάλυσης, η δειγματοληψία, τα μέτρα σύνδεσης, η ανάλυση παλινδρόμησης, η ανάλυση πορείας, η ανάλυση της διακύμανσης, οι συνεντεύξεις βάθους, οι αφηγήσεις ζωής κλπ) όσο και με τις σύγχρονες μορφές ανάλυσης (εκμάθηση στατιστικών πακέτων Η/Υ, πχ SPSS και η εφαρμογή των βασικών μεθόδων σε δεδομένα με τη βοήθεια Η/Υ)

Β. Διερεύνηση των  πρακτικών και θεωρητικών ζητημάτων που άπτονται των σύγχρονων κοινωνικών προβλημάτων. Ειδικότερα αναπτύσσονται οι προκλήσεις που δημιουργεί η παγκοσμιοποίηση και η Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.  Οι μεταβολές που επιτελέστηκαν και επιτελούνται στην σύγχρονη ελληνική κοινωνική δομή, στις εργασιακές σχέσεις, στο σύστημα δημόσιας και τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνικής προστασίας (συστήματα υγείας, συστήματα εκπαίδευσης, κοινωνική ασφάλιση). Επίσης, εξετάζονται διεξοδικά τα προβλήματα ένταξης και ενσωμάτωσης των μειονοτήτων και των οικονομικών μεταναστών, της έκρηξη της παραβατικότητας. Τέλος,  αναπτύσσονται οι θεωρίες και οι πολιτικές της τοπικής ανάπτυξής, της τοπικής δημοκρατίας και της λαϊκής συμμετοχής.

Γ. Ανάλυση των πολιτικών καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού, της κοινωνικής ένταξης και της τοπικής ανάπτυξης. Συγκεκριμένα αναπτύσσονται οι εθνικές και υπερεθνικές πολιτικές κοινωνικής προστασίας (Ελληνική Κυβέρνηση, Ευρωπαϊκή Ένωση, Διεθνείς Οργανισμοί). Οι σύγχρονες πολιτικές για την ένταξη των μεταναστών και των μειονοτήτων, οι πολιτικές για την ισότητα των φύλων, καθώς και για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ακόμα αναλύονται οι σύγχρονες πολιτικές για την πρόληψη της εγκληματικότητας, της ενδοικογενειακής βίας και της καταπολέμησης της τοξικοεξάρτησης. 

Τέλος, ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στις  πολιτικές για την αστική και πράσινη ανάπτυξη, την τοπική  και περιφερειακή ανάπτυξη, καθώς και το ρόλο της τοπικής κοινωνίας και δημοκρατίας στην υπέρβαση των σύγχρονων κοινωνικών προβλημάτων.